Bir Test Liderinin Gözünden Ekip Gelişimi

Bir Test Liderinin Gözünden Ekip Gelişimi
Photo by Nick Fewings / Unsplash

Test ekipleri çoğu zaman çıktı üzerinden değerlendirilir: kaç test yazıldı, kaç hata bulundu, otomasyon oranı ne kadar arttı. Oysa ekip gelişimi bu metriklerin çok ötesinde, daha sessiz ama daha belirleyici bir alanda gerçekleşir. Gerçek gelişim; insanların düşünme biçiminde, sorumluluk alma şeklinde ve belirsizlikle başa çıkma reflekslerinde ortaya çıkar.

Test liderliği de tam olarak burada başlar. Liderlik, iş dağıtmak ya da takibi sıkılaştırmak değildir. Test liderliği; ekibin kaliteye bakışını olgunlaştırma, karar alma cesaretini artırma ve sürdürülebilir bir çalışma ritmi oluşturma işidir.

Bu yazı, test ekiplerinde gelişimin nasıl şekillendiğini ve bir test liderinin bu sürece nereden, nasıl etki edebileceğini ele alıyor.


1. Ekip Gelişimi Bireysel Gelişimlerin Toplamı Değildir

Yaygın bir yanılgı şudur:

“Ekip gelişsin istiyorsak bireyleri geliştirelim.”

Bu yaklaşım eksiktir. Çünkü bireyler gelişirken ekip yerinde sayabilir. Ekip gelişimi, bireysel becerilerin toplamından çok, birlikte çalışma kalitesinin artmasıdır.

Şu fark kritik önemdedir:

  • Birey gelişimi → teknik beceri, araç bilgisi, hız
  • Ekip gelişimi → iletişim, güven, karar alma, paylaşım

Bir ekipte herkes çok iyi test yazabilir ama birlikte doğru karar alamıyorsa, ekip olgunlaşmamıştır.


2. Test Liderinin İlk Görevi: Zemin Hazırlamak

Ekip gelişimi baskıyla olmaz. İnsanlar gelişmek için önce güvende hissetmek ister.

Güven ortamı şu koşullarda oluşur:

  • Hata yapmanın cezalandırılmadığı bir alan varsa
  • Soru sormak zayıflık sayılmıyorsa
  • Fikir ayrılıkları kişisel algılanmıyorsa
  • “Bilmiyorum” demek kabul ediliyorsa

Test liderinin ilk işi, bu zemini oluşturmaktır.

Teknik konular ikinci sırada gelir.

Zemin yoksa gelişim olmaz. Bu kadar basit.


3. Herkes Aynı Şekilde Gelişmez

Ekip geliştirmeye çalışırken yapılan en büyük hata, herkese aynı yolu dayatmaktır.

Bazı kişiler:

  • Teknik derinlikte gelişir
  • Detaycılıkla güçlenir
  • Risk analizinde parlar

Bazıları:

  • İletişimde güçlüdür
  • Süreci bir arada tutar
  • Dağınık işleri toparlar

Ekip gelişimi, herkesi aynı profile dönüştürmek değil, farklı güçlü yönleri uyumlu hale getirmektir.

Test liderinin rolü burada yönlendirmedir, şekillendirme değil.


4. Gelişim İçin Sürekli Baskı Ters Etki Yaratır

“Daha fazlasını yapmalıyız” cümlesi ilk başta motive edici gibi görünür. Sürekli tekrarlandığında ise yıpratıcı olur.

Ekip gelişimi:

  • Daha çok iş yapmakla değil
  • Daha doğru iş yapmakla
  • Daha bilinçli karar almakla

ilerler.

Test lideri gelişimi hızlandırmaya çalıştıkça ekip yavaşlayabilir. Çünkü gelişim bir süreçtir, sprint değildir.


5. Geri Bildirim Gelişimin Temel Taşıdır

Geri bildirim yoksa gelişim yoktur.

Ama her geri bildirim de geliştirici değildir.

Geliştiren geri bildirim:

  • Somut davranışa odaklanır
  • Kişiliği hedef almaz
  • Zamanında verilir
  • Ne yapılacağını netleştirir

“Daha dikkatli ol” gelişim sağlamaz.

“Şu senaryoda bu riski atladık” gelişim sağlar.

Test liderinin görevi geri bildirimi cezaya değil, öğrenmeye dönüştürmektir.


6. Ekip İçinde Öğrenme Görünür Olmalı

Ekip gelişimi gizli ilerlemez. Öğrenmenin görünür olması gerekir.

Bunun yolları:

  • Yapılan hatalardan açıkça konuşmak
  • Yanlış varsayımları paylaşmak
  • İyi örnekleri görünür kılmak
  • Küçük kazanımları küçümsememek

“Bunu ben bilmiyordum” demek ekip içinde yaygınlaştığında, gelişim başlamış demektir.


7. Test Liderliği Kontrol Değil, Yön Bulmadır

Test lideri her detayı kontrol edemez. Etmemelidir de.

Liderliğin değeri şuradadır:

  • Öncelikleri netleştirmek
  • Karar anlarında pusula olmak
  • Gereksiz karmaşayı azaltmak
  • Ekipyi gereksiz baskıdan korumak

İyi lider, her soruya cevap vermez.

Doğru soruların sorulmasını sağlar.


8. Gelişimin Ölçüsü Hız Değil, Olgunluktur

Ekip gelişimini hızla ölçmeye çalışmak yanlıştır.

Asıl ölçütler şunlardır:

  • Daha az tekrar eden hata
  • Daha erken fark edilen risk
  • Daha net yapılan tahminler
  • Daha az sürpriz
  • Daha dengeli sprintler

Bu göstergeler zamanla ortaya çıkar. Sabır gerektirir.


9. Ekip Gelişimi Sürekli Ama Düz Çizgi Değildir

Bazı dönemler ekip hızlanır, bazı dönemler duraklar. Bu doğaldır.

Test liderinin görevi bu dalgalanmayı panik sebebi yapmamaktır.

Her düşüş başarısızlık değildir.

Bazen durmak, düşünmek, yeniden konumlanmak gerekir.

Gelişim doğrusal değildir ama süreklidir.


10. Sonuç

Bir test liderinin en büyük başarısı, ekipten ayrıldığında da gelişimin devam etmesidir.

Eğer ekip:

  • Sorunları kendi konuşabiliyorsa
  • Riskleri kendi görebiliyorsa
  • Birbirine güvenebiliyorsa
  • Kaliteyi sahipleniyorsa

liderlik görevini yapmış demektir.

Test liderliği görünmezdir.

Ama etkisi kalıcıdır.

Ekip gelişimi bir proje değildir.

Bir alışkanlıktır.

Read more

Testin Görünmeyen Yüzü: Kaliteyi Yöneten İnsanlar

Testin Görünmeyen Yüzü: Kaliteyi Yöneten İnsanlar

Yazılım kalitesi çoğu zaman araçlarla, test senaryolarıyla, otomasyon oranlarıyla anlatılır. Raporlar grafiklerle dolar, metrikler konuşur. Ancak çoğu ekip şunu geç fark eder: Kaliteyi asıl belirleyen şey kullanılan araçlar değil, o araçları kullanan insanların tutumu ve davranışlarıdır. Aynı teknolojiye, aynı test setlerine, aynı otomasyon altyapısına sahip iki takım arasında dramatik kalite

By Savaş Avcu